İki Kişilik Bir Dünya: Ester & David
Röportaj: Aslı Balkan Erçelik
Bazı hikâyelerin nereye varacağını başladıkları anda bilmiyoruz.
Ester ve David birkaç yıl önce bir vitruta partisinde tanıştı. O gecenin ardından çok ayrı kalmadılar; birlikte çıkılan seyahatler, uzun sohbetler ve paylaşılan fikirler zamanla ortak bir hayata dönüştü.
Şimdi, hikâyelerinin başladığı yerden birkaç yıl sonra, evliliklerini kutlamak ve birlikte kurdukları eve ilk kez konuk olmak için kapılarını çalıyoruz.
Bu kez Ester ve David’i ayrı ayrı yaratıcı dünyalarının yanı sıra, birlikte üretmenin ve aynı hayatı paylaşmanın içinden tanıyoruz.
Öncelikle, kapınızı bize açtığınız için teşekkürler.
Good People sohbetlerine hep aynı soruyla başlıyoruz, ama bu sefer sizinkinde küçük bir ayrıcalık var. Çünkü bu hikâye bir Good People of vitruta etkinliğinde başlıyor. İlk karşılaşmadan bugüne, aynı evi paylaşmaya nasıl geldiniz?
Her şey aslında çok hızlı gelişti, biz de bazen olayların bu noktaya nasıl geldiğine şaşırıyoruz :) Vitruta etkinliğinde tanıştıktan sonra çok ayrı kalmadık. Tanıştığımız ilk iki senede çok fazla yer gezdik. Bu gezdiğimiz yerlerde birbirimizi çok daha hızlı tanıma fırsatımız oldu. Hem sevgili hem de en yakın arkadaş olduk. Karşımıza çıkan sorunlara beraber çözüm üretmeye çalışmamız, kendimizi güvende hissedeceğimiz bir alan oluşturdu. Hem birbirimizi besleyen hem de beraber üretebildiğimiz bir alanımız olunca ilişkimiz de doğal olarak hızlı ilerledi.
Ester
Ester, seni Good People’da ağırlamamızın üzerinden epey zaman geçti. O zamandan bugüne çok şey değişmiştir diye düşünüyoruz. Bugün kendini ve belki de dönüştürdüğün işini nasıl anlatırsın?
Good People’a ilk katıldığımda altı yıl önceydi. Londra’dan İstanbul’a yeni taşınmıştım ve burada kendi yolumu çizmeye çalışıyordum. Hem kendim hem de işim o kadar çok değişti ki. O zamanlar daha çok bir arayış içindeydim; hayatımın İstanbul’da nasıl şekilleneceğini, işimin nasıl gelişmesi gerektiğini bulmaya çalışıyordum. Freelancer olarak çalışıyordum. Bu süreçte edindiğim ajans deneyimi ve David’le yollarımızın kesişmesiyle birlikte ESD’yi uluslararası çalışan butik bir stüdyoya dönüştürdük.
NOX’tan Dimanche’a, Myrina’dan Townhouse’a, hepsi bambaşka dünyalar. Yeni bir marka geldiğinde onun sesini bulmak için ilk neye bakıyorsun?
Gerçekten de birbirinden çok farklı dünyalara, tarzlara ve kitlelere sahip markalarla çalışıyoruz. İşin en keyifli kısımlarından biri de bu: çok farklı markayla çalışıp onları yakından tanımak. Markanın hedeflerini, olmak istediği yeri ve hedef kitlesini iyice anladığımızda ve onu diğerlerinden ayıran nişi ortaya çıkardığımızda, görsel kimliği de kafamızda şekillenmeye başlıyor.
Eski röportajımızda nostaljik ambalajlardan, ilaç kutularından, Art Deco desenlerden ve İstanbul’daki dükkân tabelalarından beslendiğini anlatmıştın. Bu görsel hafıza hâlâ seninle mi? Bugün baktığında seni heyecanlandıran şeyler değişti mi?
Evet, eski ambalaj referansları ve tabelalar hâlâ ilham kaynağım. Aslında akla gelebilecek her görsel bir referans olabiliyor. Gezmek, farklı ülkelerdeki tipografi kullanımı, mimari de öyle. Geçenlerde San Sebastian’a gittim mesela; dükkanlardan barlara, her yerde aynı kalın, kavisli bir Bask tipografisi kullanılıyordu. Bölgeye özgü bir stil. Böyle grafik detayların bir şehre ve çevresine etkisini gözlemlemek bana çok ilham veriyor.
David
David, seni Good People’da ilk kez daha yakından tanıyacağız. Kendinden ve işlerinden bahsedebilir misin?
İstanbul’da doğmuş birinin çocukluğunu geçirebileceği en güzel yerlerden biri bence Büyükada. 90’lar Büyükadası’nın sokaklarında sabahtan akşama kadar kan ter içinde top oynayan, sürekli adanın bir ucundan diğerine ışınlanan küçük bir çocuktum. O dönemden arkadaşlarım hala beni kaykaya binen ya da BMX’iyle hızla iskeleye giren çocuk olarak hatırlar.
Sessiz biriydim, çok fazla arkadaşım yoktu ama olan arkadaşlarım, kuzenlerim ve tabii ki kardeşim hep çok yakınımdaydı. Sanırım bu sessiz hâlim, kendimi bir şeyler yaratarak ifade etmenin yollarını aramama ve içimde sıkışmış enerjiden dolayı aslında yaptığım her şeyi sınırlarda yapmak istememe neden oldu. Küçüklükten beri adrenalinle ilgili bir tutkum olduğunu söyleyebilirim.
Aslında bütün bu işaretler beni alt kültür, sokak sanatı gibi alanlarda kendimi bulmaya yöneltti. 12-13 yaşlarımda kaykayın hayatıma girmesi ve beni tamamen ele geçirmesiyle de devasa bir evrenin kapıları açıldı. Kaykay kültürü sayesinde çok güzel arkadaşlıklar kurdum, çok geniş bir art & graphic dünyasının içine girdim. Kaydığımız alanlara, spotlara, kaldırımlara ve aslında etrafımdaki her şeye farklı bir bakış açısıyla bakmaya başladım.
Bu bakış açısı zamanla mimarlığa ve tasarıma da ilgimi çekti. Ama yapmak istediğim şeyin çok daha özgür, sınırları olmayan bir şey olduğunu hissediyordum. Sanırım sanat pratiği de bende biraz böyle bir ihtiyaçtan doğdu. Kendimi ifade edebileceğim, farklı şeyleri deneyebileceğim ve sınırları zorlayabileceğim bir alan olarak.
Fransa’da Plastik Sanatlar okuduktan sonra da bu işi profesyonel olarak yapmaya başladım. İşlerimi genellikle kurgudan uzak durmaya çalışan, rastlantısallık ve kontrol arasındaki dengede karşımıza çıkan estetik tesadüfleri farklı ifade araçlarımla, biraz oyun biraz deney diyebileceğim bir tatta eyleme dönüştürmek diye özetleyebilirim :) Temsilden çok ifadeye odaklanıyorum. Geçen sene Ambidexter Gallery ile ikinci solo sergimi gerçekleştirdim. Sanırım bugün yaptığım işin arkasında, Büyükada sokaklarında başlayan o hareketli, biraz da sınırları zorlamaya meraklı çocuğun hâlâ ciddi bir etkisi var. Aynı zamanda Ester ile beraber ESD Studio çatısı altında çalışıyoruz. İstanbul’daki evimizde Marley ile beraber üç kişilik bir aile olarak yaşıyoruz :)
Fransız lisesinden Montpellier’ye uzanan bir hikâye var; sıcak iklime ve Riviera’ya duyduğun bir yakınlığı biliyoruz. Güneyde geçen o yıllar bakışına ne kattı, İstanbul’a dönerken neler seninle geldi?
Montpellier’nin kalbimde önemli bir yeri var. Uzun süre orada yaşadığım için, bir dönem gerçekten evim gibi hissettiğim zamanlar olduğunu hatırlıyorum. Tabii İstanbul’a döndüğümde bunun biraz yanılgı olduğunu anladım; İstanbul’un boşluğu başka bir şehirle doldurulamıyor.
Montpellier, rahat, slow life’ın ve Akdeniz yaşantısının hakim olduğu bir yer. Sanırım bu yüzden bana çok iyi gelmişti :) Denize yakın coğrafyalarda kendimi daha huzurlu hissederim. Ege’yi, Akdeniz’i çok severim.
Oradan yanıma aldığım en büyük “Riviera” özelliği ise, İstanbul ortamının aksine, insanın rahat olduğu gibi yaşayabilmesi. Etraftakilerin ne düşündüğünden çok da bağımsız; istediğin gibi giyinmek, yemek yemek, içmek, yaşamak… Daha özgür ve daha rahat bir kent hayatı. Sanırım Montpellier’de geçirdiğim zaman bana bunu çok hissettirdi.
İstanbul’a döndüğümde ise büyük şehir hayatının yoğunluğu, trafik ve yeniden adaptasyon süreci beni bayağı zorlamıştı, hatırlıyorum. Bir süre o tempoya tekrar alışmam gerekti.
Resim, monoprint ve fotoğraf gibi farklı alanlarda üretiyorsun. Bu farklı disiplinler senin için birbirinden ayrı mı, yoksa aynı pratiğin farklı yolları mı?
Pratikler birbirinden farklı ama sonuçta aynı kişiden çıktığı için aralarında ortak noktalar yakalamak mümkün. Geleneksel sanat pratiği çerçevesinde kalmaktansa disiplinler arası geçişler yapmayı, denemeler yapmayı, medyumları karıştırmayı seçiyorum. Bu, daha özgür ve monotondan uzak bir üretim yapmamı sağlıyor. Sürekli olarak farklı araçlarla yaratıcılığımı tetikliyorum.
İşlerinde organik ve geometrik formların hakimiyetini ve soyut figürleri aynı dünyada görüyoruz. Seni bugün en çok hangi fikirler ya da görüntüler üretmeye itiyor?
“İfade, içsel duyguları ve zihinsel durumları ortaya koymaya odaklanır. Temsil ise dış dünyadaki bir nesneyi ya da olguyu kopyalamaya veya tasvir etmeye odaklanır. Temsilden ifadeye geçiş, sanatın ve dilin dış dünyayı yansıtmaktan ziyade içsel bir hakikati açığa çıkarmasına doğru bir dönüşüm yaratır.”
Sanatsal pratiğimde ihtiyaç duyduğum şeyin temsilden ziyade ifade olduğunu düşünüyorum. Tabii ki bilinçaltımızı besleyen, günlük yaşantımızda maruz kaldığımız görüntüler, anlar, olaylar ve deneyimler işlerimizde farklı formlarda yer alıyordur. Ama bunları birebir temsil etmekten çok, bende bıraktıkları his ve çağrışımlarla ilgileniyorum. Çektiğim fotoğraflarda da gerçeklikten uzak, resim ile fotoğraf arasında gidip gelen kareler yakalamaya odaklanıyorum.
Şehir doğasında dikkatimi çeken görsel öğeler ise daha çok izler, lekeler, kullanılmışlık ve yaşanmışlıkla oluşan, yani zaman içerisinde dönüşmüş şeyler. Bir yüzeyin yıllar içinde aldığı darbeler, bir duvarın üzerindeki katmanlar, bir şeyin eskimesi ya da başka bir şeye dönüşmesi gibi durumlar beni düşündürüyor ve meraklandırıyor. Sanırım bu yüzden işlerimde organik ve geometrik formlar, soyut figürler ya da farklı yüzey ilişkileri ortaya çıkıyor. Bunlar benim için belirli bir şeyi temsil etmekten çok, bir duyguya, hafızaya ya da içsel bir duruma açılan alanlar.
Bir röportajında işlerinin izleyiciye doğrudan bir mesaj vermesinden çok, kişinin kendi bilinçaltıyla iletişim kurmasını önemsediğinden bahsediyorsun. Birinin işlerinden birine baktığında ne hissettiğini bilmek senin için önemli mi?
İşlerimin izleyiciye bir mesaj vermesinden ziyade, onda bir şeyleri harekete geçirmesi ve kendi deneyimiyle ilişki kurabileceği bir alan açması daha değerli.
İnsanların hayatın akışı içerisinde bir an durup düşünmeye itilmesi, günlük hayatta kendine ayıramadığı zamanı ayırıp biraz içine dönmesi ve kendi bilinçaltıyla baş başa kalması benim için hem değerli hem de ilgi çekici. Belki de işlerin benim için en güzel tarafı, üretirken kurduğum anlamın izleyicide bambaşka bir şeye dönüşebilmesi.
Sergilerde bazen iki insanın bir işin karşısında durup kendi aralarında hissettiklerini konuştuğunu görüyorum. İster istemez onlara kulak kabartıyorum :) Çünkü o an, aslında benim önceden belirlediğim bir amacım olmamasına rağmen bir yere ulaştığımı hissettiriyor. İşin izleyiciyle buluştuğu ve kendi hayatının, hafızasının ya da bilinçaltının bir parçasına dönüştüğü an biraz da bu.
Bugün hem bir evi hem bir stüdyoyu paylaşıyorsunuz. Evlilik, birlikte çalışma biçiminizi değiştirdi mi, yoksa zaten aynı ritimde miydiniz?
Çalışma şeklimiz birbirinden o kadar farklı ki, aynı evde olunca bunu çok daha net deneyimledik. Ester daha planlı bir sistemde çalışmayı seviyor; mekân olarak da evin dışında, etrafın daha canlı olduğu kafelerde, ortak çalışma alanlarında, insanların arasında çalışmayı tercih ediyor.
David ise kendi düzeninde, evde, kendi rahat alanında daha verimli oluyor. Bir fikir ona çok değişik anlarda ya da alakasız bir saatte gelebiliyor. Genelde bir şeyler kafasında şekillenir ve oturup odaklandığı an hızlıca hayata geçirmek ister. Bir resme başlaması uzun zaman alabilir ama başladığında hyperfocuslanıp bitirmeye odaklanır; bir şeyi yarım bırakmakta da rahat edemez. Bu farklılıklar aslında çok iyi geliyor, çünkü birbirimize rahat çalışabileceğimiz alanları tanıyabiliyoruz.
Burası aynı zamanda üretimin içinden geçtiği bir yer. İşle hayatın iç içe olduğu bir mekânda sınırları nasıl koruyorsunuz, ya da korumak istiyor musunuz? :)
Açıkçası iş konusunda sınırları korumak pek mümkün değil. Bu evde işin giremediği tek yerler mutfak ve yatak odası :) Ester, hayatını ve işini birbirine çok karıştıran ve bundan keyif alan biri; işini belirli gün ve saatlere sıkıştıramadığı için onu hayatıyla bir tutuyor. Sosyalleşirken bile işle ilgili bir fırsat doğabiliyor, tatildeyken aklına stüdyo için bir fikir gelebiliyor.
David ise Ester’in aksine sosyalleşirken işini düşünemiyor, düşünse de verim alamıyor. Tasarım yaparken odaklanırsa zamanın nasıl geçtiğini fark etmiyor. Resim tarafında ise fikrin ne zaman geleceği belli olmadığı için setup’ı her zaman onu hazır bekliyor olmalı. Bu yüzden atölyeden uzaktayken farklı teknikler deniyor ya da fotoğraf çekiyor.
Yan yana olsak da özellikle bir sınır koymamıza gerek kalmıyor; istesek de aslında ayıramayız :) Bazen sürekli çalışıyormuşuz gibi hissettiriyor ama başka türlü de mutlu olmuyoruz.
İkinizin ayrı ayrı seçmesi gerekse Ester hangi köşeyi, David hangi köşeyi seçerdi? Peki evde hikâyesini en sevdiğiniz obje hangisi?
Ester: Ben salonu seçerdim. Ferahlığını, dışarıyı görebilmeyi ve mavi masada oturup çalışmayı çok seviyorum. En sevdiğim obje ise babamın lava lambası. 1960’larda bir yumurta zamanlayıcısından ilham alınarak tasarlanmış ve o zamandan beri tasarımı hiç değişmemiş. Hem nostaljik ve retro hissini hem de onu izlemeyi çok seviyorum; bana çok huzur veriyor.
David: Sanırım bu evde ben mutfağı seçerdim :) Başka bir evde garaj ya da atölye olabilirdi, onu bilemiyorum. Mutfakta zaman geçirmeyi ve sürekli yeni şeyler denemeyi seviyorum. Bunu daha üst bir seviyeye çıkarmak yakın gelecek hedeflerimden :) Ester’i yaptığım yemeklerle şaşırtmaya çalışmak en sevdiğim ev aktivitelerinden biri.
Evde hikâyesini en sevdiğim obje ise kardeşimin bana hediyesi olan fayton zili. Çocukluğumda Ada’da her sabah, sokaktan geçen faytonların ziliyle başlardı. Bu sesin bende tetiklediği his ve anılar çok yoğun.
Şu sıralar sizi heyecanlandıran bir eser, bir kitap, bir mekân?
Son zamanlarda bizi en çok heyecanlandıran yer Kopenhag’daki Louisiana Müzesi oldu. Müzedeki eserlerin yanı sıra oraya gittiğimiz zaman dilimi de çok özeldi: her yerin karla kaplı olması, gökyüzünde parlayan güçlü güneş ve bina mimarisinden içeri süzülen ışık bizi çok heyecanlandırdı. Etrafı incelemekten içerideki eserlere yeteri kadar zaman ayıramadık. Oraya tekrar döneceğimizi biliyoruz.
Son olarak, “vitruta” ve “Good People” denince aklınıza gelenleri bizimle paylaşır mısınız? Marka, semt, birey, renk, etkinlik… Aklınıza ne gelirse.
Ester: Vitruta Good People deyince aklıma, sayesinde tanıştığım harika insanlar geliyor. Bana Pera’yı hatırlatıyor. Vitruta’da buluşup oradan Comedus’ta şarap içmeye gittiğimiz zamanları. Bir de bir vitruta etkinliği sonrası, daha hiç tanışmamışken David’le aynı fotoğrafta olduğumuzu ve bunu çok daha sonra fark edişimiz de ilginç bir anı :)
David: Vitruta Good People; samimiyet, hayattan keyif alma, eğlence ve birbirini farklı yönleriyle besleyen bir grup iyi insan bana göre. Semt olarak, hikâyenin başladığı ve ilk mağazanın açıldığı Beyoğlu. Kişiler olarak bütün “Good People”lar, pozitif enerjisiyle her Good People buluşmasını unutulmaz kılan, her detayı en ince ayrıntısına kadar düşünen vitruta ekibi ve tabii ki canımız arkadaşlarımız Selçuk ve Melih. Yeri gelmişken onlara da teşekkür edelim :)
Ester & David'in Seçtikleri
Tümünü görüntüle-
-
Gramicci
İndirimli fiyat2.950 TL Satış fiyatı 5.899 TLBirim fiyatMevcut değil+1 -
Dickies
Hickory Loose Straight Carpenter Erkek Pantolon
İndirimli fiyat2.600 TL – 3.119 TL Satış fiyatı 5.199 TLBirim fiyatMevcut değil -
-
Deus Ex Machina
İndirimli fiyat3.647 TL Satış fiyatı 6.079 TLBirim fiyatMevcut değil -
Carhartt WIP
İndirimli fiyat4.107 TL Satış fiyatı 6.845 TLBirim fiyatMevcut değil -
-